S\u0131f\u0131r kilometre bir ara\u00e7 sat\u0131n alan ki\u015finin makul beklentisi a\u00e7\u0131kt\u0131r: Ara\u00e7, \u00fcretimden kaynaklanan \u00f6nemli bir sorun ta\u015f\u0131madan ve kendisinden beklenen \u00f6zellikleri sa\u011flayacak bi\u00e7imde teslim edilmelidir.<\/p>\r\n\r\n
Yeni al\u0131nan arac\u0131n k\u0131sa s\u00fcre i\u00e7erisinde s\u00fcrekli servise girmesi, ayn\u0131 ar\u0131zan\u0131n tekrar etmesi veya arac\u0131n \u00f6nemli bir sisteminde \u00fcretim kaynakl\u0131 sorun ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 h\u00e2linde mesele yaln\u0131zca \u201cgaranti kapsam\u0131nda tamir edilir\u201d \u015feklinde ele al\u0131namaz.<\/p>\r\n\r\n
\u00c7\u00fcnk\u00fc garanti h\u00fck\u00fcmleri ile t\u00fcketicinin ay\u0131pl\u0131 mala ili\u015fkin kanuni haklar\u0131 ayn\u0131 \u015fey de\u011fildir.<\/p>\r\n\r\n
6502 say\u0131l\u0131 T\u00fcketicinin Korunmas\u0131 Hakk\u0131nda Kanun bak\u0131m\u0131ndan mal\u0131n s\u00f6zle\u015fmede kararla\u015ft\u0131r\u0131lan \u00f6zellikleri ta\u015f\u0131mamas\u0131 veya t\u00fcketicinin makul olarak bekledi\u011fi fayday\u0131 azaltan bir eksiklik i\u00e7ermesi ay\u0131p olu\u015fturabilir.<\/p>\r\n\r\n
Ara\u00e7lar bak\u0131m\u0131ndan bunun her zaman motor veya \u015fanz\u0131man\u0131n tamamen kullan\u0131lamaz h\u00e2le gelmesi gibi a\u011f\u0131r bir ar\u0131za olmas\u0131 gerekmez.<\/p>\r\n\r\n
Elektronik sistemler, g\u00fcvenlik ekipmanlar\u0131, multimedya sistemi, s\u00fcr\u00fc\u015f destek sistemleri veya arac\u0131n kullan\u0131m\u0131n\u0131 ve de\u011ferini etkileyen ba\u015fka bile\u015fenler de somut olay\u0131n niteli\u011fine g\u00f6re ay\u0131p tart\u0131\u015fmas\u0131na konu olabilir.<\/p>\r\n\r\n
As\u0131l de\u011ferlendirilmesi gereken, ar\u0131zan\u0131n arac\u0131n kullan\u0131m\u0131na, g\u00fcvenli\u011fine, ekonomik de\u011ferine ve t\u00fcketicinin s\u0131f\u0131r ara\u00e7tan makul beklentisine etkisidir.<\/p>\r\n\r\n
6502 say\u0131l\u0131 Kanunun 11. maddesi mal\u0131n ay\u0131pl\u0131 \u00e7\u0131kmas\u0131 h\u00e2linde t\u00fcketiciye d\u00f6rt temel se\u00e7enek tan\u0131maktad\u0131r:<\/p>\r\n\r\n
S\u00f6zle\u015fmeden d\u00f6nerek bedelin iadesini istemek, arac\u0131 elinde tutarak ay\u0131p oran\u0131nda bedel indirimi talep etmek, \u00fccretsiz onar\u0131m istemek veya \u015fartlar\u0131 bulunuyorsa arac\u0131n ay\u0131ps\u0131z misliyle de\u011fi\u015ftirilmesini talep etmek.<\/p>\r\n\r\n
Kanun, t\u00fcketiciye se\u00e7imlik hak tan\u0131m\u0131\u015ft\u0131r. \u00dccretsiz onar\u0131m\u0131n t\u00fcketiciye sunulan tek se\u00e7enek oldu\u011fu \u015feklinde genel bir kabul bulunmamaktad\u0131r.<\/p>\r\n\r\n
Bununla birlikte \u00f6zellikle misliyle de\u011fi\u015fim talebinde ay\u0131b\u0131n niteli\u011fi ve de\u011fi\u015fimin sat\u0131c\u0131 bak\u0131m\u0131ndan orant\u0131s\u0131z g\u00fc\u00e7l\u00fck do\u011furup do\u011furmad\u0131\u011f\u0131 da somut olayda tart\u0131\u015f\u0131labilir.<\/p>\r\n\r\n
Bu sorunun tek bir cevab\u0131 yoktur.<\/p>\r\n\r\n
Uygulamada s\u0131k rastlanan yanl\u0131\u015f d\u00fc\u015f\u00fcncelerden biri, t\u00fcketicinin de\u011fi\u015fim talep edebilmesi i\u00e7in arac\u0131n mutlaka \u00fc\u00e7 veya d\u00f6rt kez ayn\u0131 ar\u0131zay\u0131 vermesi gerekti\u011fidir.<\/p>\r\n\r\n
Her uyu\u015fmazl\u0131kta b\u00f6yle mekanik bir say\u0131 \u015fart\u0131 bulunmamaktad\u0131r.<\/p>\r\n\r\n
Bir ar\u0131zan\u0131n ilk ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131nda dahi arac\u0131n g\u00fcvenli\u011fini veya temel fonksiyonlar\u0131n\u0131 ciddi bi\u00e7imde etkilemesi m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu gibi, daha hafif bir ar\u0131zan\u0131n k\u0131sa aral\u0131klarla tekrar etmesi de ay\u0131b\u0131n \u00f6nemini art\u0131rabilir.<\/p>\r\n\r\n
Bu nedenle yaln\u0131zca servis giri\u015f say\u0131s\u0131 \u00fczerinden de\u011fil; ar\u0131zan\u0131n niteli\u011fi, tekrar edip etmedi\u011fi, onar\u0131mla ger\u00e7ekten giderilip giderilmedi\u011fi ve arac\u0131n kullan\u0131m\u0131na etkisi \u00fczerinden de\u011ferlendirme yap\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\r\n\r\n
Her zaman de\u011fil.<\/p>\r\n\r\n
Ara\u00e7taki teknik problemin serviste giderilmi\u015f olmas\u0131 uyu\u015fmazl\u0131k bak\u0131m\u0131ndan \u00f6nemli bir veridir; ancak tek ba\u015f\u0131na t\u00fcketicinin b\u00fct\u00fcn se\u00e7imlik haklar\u0131n\u0131 ortadan kald\u0131rd\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenemez.<\/p>\r\n\r\n
\u00d6zellikle arac\u0131n sat\u0131n al\u0131nmas\u0131ndan k\u0131sa s\u00fcre sonra \u00f6nemli bir ar\u0131zan\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131, uzun s\u00fcre serviste kalmas\u0131 veya ayn\u0131 problemin tekrar etmesi h\u00e2linde s\u00fcre\u00e7 b\u00fct\u00fcn h\u00e2linde de\u011ferlendirilmelidir.<\/p>\r\n\r\n
\u00d6te yandan son derece k\u00fc\u00e7\u00fck ve arac\u0131n de\u011ferine veya kullan\u0131m\u0131na etkisi bulunmayan bir eksiklik bak\u0131m\u0131ndan s\u0131f\u0131r arac\u0131n tamam\u0131n\u0131n de\u011fi\u015ftirilmesi talebinin \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fc olup olmad\u0131\u011f\u0131 da ayr\u0131ca incelenebilir. Nitekim t\u00fcketici hukukunda misliyle de\u011fi\u015fim hakk\u0131n\u0131n somut olay bak\u0131m\u0131ndan orant\u0131s\u0131z g\u00fc\u00e7l\u00fck do\u011furup do\u011furmad\u0131\u011f\u0131 da de\u011ferlendirme konusudur.<\/p>\r\n\r\n
Ay\u0131pl\u0131 ara\u00e7 uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131nda t\u00fcketicinin elindeki en de\u011ferli belgelerden biri servis kay\u0131tlar\u0131d\u0131r.<\/p>\r\n\r\n
Arac\u0131n hangi tarihte servise girdi\u011fi, hangi \u015fik\u00e2yetin bildirildi\u011fi, servisin hangi i\u015flemi yapt\u0131\u011f\u0131, hangi par\u00e7an\u0131n de\u011fi\u015fti\u011fi ve arac\u0131n ka\u00e7 g\u00fcn serviste kald\u0131\u011f\u0131 daha sonraki uyu\u015fmazl\u0131kta teknik incelemenin temelini olu\u015fturabilir.<\/p>\r\n\r\n
Bu nedenle yaln\u0131zca servis faturas\u0131n\u0131 de\u011fil; i\u015f emirlerini, servis kabul formlar\u0131n\u0131, ar\u0131za bildirimlerini, e-postalar\u0131 ve varsa \u00fcretici veya ithalat\u00e7\u0131yla yap\u0131lan yaz\u0131\u015fmalar\u0131 saklamak \u00f6nemlidir.<\/p>\r\n\r\n
Servis formunda t\u00fcketicinin s\u00f6yledi\u011fi ar\u0131za yerine \u201cgenel kontrol yap\u0131ld\u0131\u201d gibi ba\u015fka bir kay\u0131t olu\u015fturulmu\u015fsa belgenin teslim al\u0131n\u0131rken kontrol edilmesi de faydal\u0131d\u0131r.<\/p>\r\n\r\n
Bu sorunun cevab\u0131 kullan\u0131lan se\u00e7imlik hakka ve somut hukuki ili\u015fkiye g\u00f6re de\u011fi\u015febilir.<\/p>\r\n\r\n
6502 say\u0131l\u0131 Kanun, belirli se\u00e7imlik haklar bak\u0131m\u0131ndan sat\u0131c\u0131n\u0131n yan\u0131nda \u00fcretici ve ithalat\u00e7\u0131n\u0131n da sorumlulu\u011funu d\u00fczenlemektedir.<\/p>\r\n\r\n
Bu nedenle dava a\u00e7\u0131l\u0131rken yaln\u0131zca \u201carabay\u0131 kimden ald\u0131m?\u201d sorusuna de\u011fil, hangi hakk\u0131n hangi ki\u015fiye veya \u015firkete y\u00f6neltilebilece\u011fine bak\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\r\n\r\n
Yanl\u0131\u015f has\u0131mla ba\u015flat\u0131lan bir s\u00fcre\u00e7, esasen hakl\u0131 olunan bir uyu\u015fmazl\u0131kta gereksiz zaman kayb\u0131na neden olabilir.<\/p>\r\n\r\n
Garanti s\u00fcresi ile ay\u0131ptan do\u011fan kanuni sorumlulu\u011fun birbirine kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmamas\u0131 gerekir.<\/p>\r\n\r\n
6502 say\u0131l\u0131 Kanunda ay\u0131pl\u0131 mala ili\u015fkin zamana\u015f\u0131m\u0131 kural olarak teslim tarihinden itibaren iki y\u0131l olarak d\u00fczenlenmi\u015ftir; ay\u0131b\u0131n a\u011f\u0131r kusur veya hile ile gizlenmesi h\u00e2linde ise Kanun ayr\u0131ca farkl\u0131 bir sonu\u00e7 \u00f6ng\u00f6rmektedir.<\/p>\r\n\r\n
Somut olayda teslim tarihi, ar\u0131zan\u0131n ilk ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 tarih, t\u00fcketicinin ba\u015fvurular\u0131 ve ay\u0131b\u0131n niteli\u011fi birlikte incelenmelidir.<\/p>\r\n\r\n
S\u0131f\u0131r ara\u00e7 uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131nda sonu\u00e7 \u00e7o\u011fu zaman tek bir ar\u0131za kodundan de\u011fil; arac\u0131n b\u00fct\u00fcn servis ge\u00e7mi\u015finin ve teknik problemin niteli\u011finin do\u011fru okunmas\u0131ndan \u00e7\u0131kar.<\/p>\r\n\r\n